357. Mapa – Grunty i budynki należące do Porzellanfabrik Königszelt, 1924

Rok: 1924

Opis:

Mapa (reprodukcja) z maja 1924 r. przedstawiająca przedwojenną Jaworzynę Śląską (Königszelt) z zaznaczonymi budynkami i gruntami należącymi do Porzellanfabrik Königszelt, czyli fabryki porcelany.

Na dokumencie widoczne jest stary układ budynków produkcyjnych i administracyjnych zakładu (kolor różowy), świadczący o dość chaotycznym rozwoju manufaktury porcelany do 1924 r. Zwarta zabudowa, łączniki pomiędzy poszczególnymi budynkami powodują, że ciężko sobie wyobrazić ówczesną organizację ciągu produkcyjnego porcelany. Kilka z tych budynków nie dotrwało do dnia dzisiejszego w wyniku wielu modernizacji zakładu.

Kolorem pomarańczowym zaznaczono na mapie budynki niekomercyjne, mieszkaniowe. Jak widać przedwojenna fabryka porcelany była właścicielem pokaźnego zbioru nieruchomości przeznaczonych dla swoich pracowników. Większość z mieszkań zakład wynajmował robotnikom zatrudnionym przy produkcji, co miało przynosić dodatkowy dochód firmie. Według mapy, w maju 1924 r. fabryka porcelany posiadała 13 nieruchomości o przeznaczeniu mieszkalnym.

Ciekawostką jest teren zaznaczony kolorem zielonym. Według załączonej legendy, był to obszar przeznaczony na park. W dniu dzisiejszym w tym miejscu znajdują się hale produkcyjne ZPS Karolina Sp. z o. o. i jak na razie brak dowodów na to, że jakikolwiek park znajdował się przed II wojną światową w tym miejscu.

Pozostałymi kolorami zaznaczono grunty rolne, w tym wydzierżawione innym podmiotom. Jak widać przedwojenne zakłady porcelany w Königszelt były właścicielami prawie połowy gruntów w miasteczku. Dysponowały także pokaźnym zasobem mieszkaniowym, który w kolejnych latach ulegał dalszemu powiększeniu.

W granicach opracowania znalazły się także grunty należące do przedwojennej gorzelni (Spiritusfabrik), kolei, gminy Königszelt oraz ziemie należące do właścicieli prywatnych.

Tłumaczenie legendy:

  • Bebaute grundstücke gewerblich – uzbrojone grunty gospodarcze
  • Unbebaute grundstücke gewerblich – nieuzbrojone grunty gospodarcze
  • Landwirtschaft grundstücke nicht gewerblich – niekomercyjne grunty rolne
  • Parkanlagen – park
  • Bebaute grundstücke für Wohnzwecke – działki zabudowane na cele mieszkaniowe
  • Verpachtete landwirtschaft grundstücke – dzierżawione grunty rolne
  • Bauten für gewerbliche zwecke – budynki komercyjne (gospodarcze)
  • Bauten für nicht gewerbliche zwecke – budynki niekomercyjne (mieszkaniowe)

Dokument do pobrania w wysokiej rozdzielczości (pdf 3,5MB).

Dokument przekazał Pan Maciej Mądry, Muzeum Kolejnictwa w Jaworzynie Śląskiej