333. Mapa gminy Königszelt z polskimi adnotacjami, 1941

Rok: 1941

Opis:

Mapa przedstawiająca część gminy Königszelt, dzisiaj Gmina Jaworzyna Śląska. Dokument oryginalnie pochodzi z 1941 r., na co wskazuje pieczęć przedwojennego Urzędu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu (niem. Der Vorstand des Wasserwirtschaftsamt) z datownikiem 11 lutego 1941 r. Mapa była jednym z elementów projektu oczyszczalni ścieków dla dawnej Jaworzyny Śląskiej. Lokalizację oczyszczalni oznaczono na mapie na czerwono, z napisem w języku niemieckim Kläranlage. Miała ona znajdować się w miejscu, gdzie znajduje się dzisiaj Stadion Miejski przy ul. Sportowej 1. Obszar, z jakiego miała odbierać ścieki oczyszczalnia zaznaczono na dokumencie kolorem czerwonym. Na opracowaniu widoczne są także miejscowości: Jaworzyna Śląska (niem. Königszelt), Pastuchów (niem. Puschkau), Czechy (niem. Friedrichsrode), Piotrowice Świdnickie (niem. Peterwitz).

Na dokumencie widoczne są dopiski w języku polskim, wykonane ołówkiem. Na mapie dodano odręczne adnotacje zawierające informacje o kierunku, w jakim prowadzą drogi, informacje o nazwach miejscowości, prawdopodobnie też numery i granice działek rolnych oraz kierunki odpływu wód z terenu objętego opracowaniem.

Najciekawszymi adnotacjami w języku polskim wykonane na poniemieckiej mapie są nazwy miejscowości w Gminie Jaworzyna Śląska. Dokument jest namacalnym dowodem na to, jak nazewnictwo niektórych wsi zmieniało się w stosunku do teraźniejszości. Dzisiejszą wieś Czechy zaznaczono jako Czechynia, Nowy Jaworów zaś jako Nowy Jawornik. Największą niespodzianką jest jednak oznaczenie terenów należących do dzisiejszej wsi Pasieczna. Na mapie została ona oznaczona jako Piaseczno. Mapa jest też kolejnym dokumentem po planie z 1925 r. potwierdzającym, że część obecnego Nowego Jaworowa od wiaduktu kolejowego w stronę miejscowości Strzegom administracyjnie należała do ówczesnej Pasiecznej. Na dokumencie w lokalizacji wspomnianego terenu istnieje odręczny zapisek „Piaseczno Zeidlitz” (pisownia oryginalna, powinno być Zedlitz).

Na mapie widać także adnotacje o lokalizacjach kopalni piasku, w tym żwirowni w Jaworzynie Śląskiej. W prawym górnym rogu widać odręczny dopisek „Tereny będące w posiadaniu miasta telefon: 3222„.

Dopiski wskazują na realia, w jakich pracowali pierwsi polscy urzędnicy, którym przyszło kierować Gminą Jaworzyna Śląska po zakończeniu II Wojny Światowej. Przedstawiona mapa potwierdza teorię, że polska administracja pracowała na początku na dokumentach niemieckich. Więcej na ten temat można przeczytać w artykule Początki polskiej administracji w Gminie Jaworzyna Śląska.

Dokument – źródło własne